Klub Pracy Twórczej "Beskidnicy"

    Jesienią 1969 r., w dworze E. Zegadłowicza, na spotkaniach i posiadach ludzi zafascynowanych twórczością poety(A. Rudel, W. Bieniasz, Z. Jurczak, E. Kamiński) pada zamysł kontynuacji tradycji "Czartaka". Powstaje nieformalny zbór plastyczno-literacki, któremu przewodniczy Z. Jurczak. Grupa nosi początkowo nazwę "Gumigutta"(M. Mąsior, Z.Jurczak, St.Stróż, R.Kurdziel, W. Ochman) a od 1970 "Beskidy". Organizują wspólne plenery i wystawy na murach ulicy Ogrodowej (obecnie K .M. Wojtyłów) oraz  "Galerie w bramie".

    Te pierwsze wystawy wzbudzały sensację i kontrowersje wśród mieszczan ale stały sie początkiem wielu sukcesów. Chcąc sformalizować działalność grupy (plenery, wystawy, finansowanie) Beskidy, bo taką nazwę nosili, i wspomóc Muzeum w Gorzeniu, Z. Jurczak z pomocą A. Rudla organizuje jesienią 1971 roku Towarzystwo Miłośników Ziemi Wadowickiej z siedzibą w swoim mieszkaniu przy ul. Zatorskiej 7.

W l.1971-73,dołączają do grupy: K. Sowińska, T. Kurnik, S.Kołaczyk, J. Ogiegło, St. Jankowski, A. Jankowska, A. Słoboda, M. Koman, K. Hyziński, K. Rauch, S.Konicki, J. Ryś, E.Malcher, S.R.Płaszewscy, Z.Wiśniewski, M.Brzeżniak oraz byli "czartakowcy": Franciszek Suknarowski, Felicja Świtalska, Ludwik Jach "Kotuś".Do grupy dołączają też plastycy z Andrychowa (A.Hyziński, K.Jończy, A.Toma, A.Szymakowa, W.Brońka ), którzy w 1974 r. zakładają własną grupę "My".

    W 1976 r. Zb.Jurczak z Adamem Świdzińskim  tworzą w domu kultury kabaret "U Emila"(Maria Nicieja,Józef Peszel,Władysław Jochimczyk,Barbara Hotowy, Barbara Rozmanit, Józef Waszkiewicz, Janusz Kułaga) a także prowadzą miejską rozgłosnię radiową. W 1977 r.następuje połączenie kabaretu z grupą a działalność  znajduje oparcie w Spółdzielni Mieszkaniowej, gdzie w klubie "Garsoniera" Jurczak pracuje. Tu odbywa się większość wystaw, spotkań i biesiad. Te dwie formy artystyczne przyjęły zaproponowana przez F. Suknarowskiego nazwę: Klub Pracy Twórczej BESKIDNICY. Kabaret zasilali twórczością krakowscy poeci Adam Ziemianin i Henryk Cyganik. Od tego też roku datują się kontakty z grupą plastyczną "Ondraszek" w Bielsku Białej, które zaowocowały wspólnymi plenerami i wystawami. Przez rok 1978 grupa posiada własną, użyczoną przez miasto pracownię i sale ekspozycyjna (róg Poprzecznej i Zegadłowicza).Od 1978 r. kabaret ,  który nadal prowadzi Zb. Jurczak, działa pod opieką Sp. Inwalidów Pionier.

  W 1979 roku do Beskidników dołączyli: Jerzy Roman Jaglarz i Jan Fidziński. Po latach przyznali, że było to ich zadanie partyjne z powodu politycznego charakteru programów kabaretowych. Sami zrealizowali jeden autorski program w 1980 roku (wystawialiśmy go kilka razy w klubie PIGUŁA)), który na przeglądzie w Nowym Sączu okazał się plajtą. Była to klęska dla Beskidników, znanych w środowisku z wcześniejszych produkcji. Czasy były gorące a kabaret był nie tylko rozrywką, formą odreagowania, ale edukatorem politycznym. Po tych doświadczeniach współpracy, twórczość kabaretowa Jaglarza i Fidzińskiego stawała się coraz bardziej aktualna i nośna politycznie, często też zasilała scenariusze programów które realizowałem. Wiosną 1981 roku zorganizowaliśmy dla wadowickiej Solidarności koncert w domu kultury pod nazwą Kultura bez cenzury. Z perspektywy czasu mogę napisać, że druga połowa lat siedemdziesiątych była najlepszym okresem twórczości grupy (zbijur). 

Na przełomie 1979/80 kabaret występuje cyklicznie w klubie "Piguła" gdzie plastycy prezentują Galerie Jednego Dzieła. W 1980 r. Beskidnicy wydają pierwsze swoje publikacje. W 1987 r. Beskidnicy są organizatorem z Andzrejem Busiem nadwiślańskich Spotkań Kabaretowych w Łączanach. Cały czas działając w strukturach TMZW, Jurczak aangażował Beskidników w remont budynku przy ul. Kościelnej 4,  gdzie później zorganizował  galerię BWA.

    Niewątpliwie największym sukcesem Klubu  była kontynuacja przedwojennych tradycji artystycznych Wadowic a zwłaszcza upowszechnianie plastyki, co doprowadziło do działalności w l.1988 - 1992 Galerii Sztuki Współczesnej BWA przy ul. Kościelnej 4. Ponad 30-letnia historia grupy była tematem dwóch prac magisterskich, kilku audycji radiowych i wielu publikacji prasowych. Klub zorganizował kilkadziesiąt wystaw zbiorowych i indywidualnych oraz spotkań autorskich, literackich biesiad ,spektakli i towarzyskich posiadów.
      Założyciel i główny animator Beskidników, Zbyszek Jurczak, był m.in. pomysłodawcą nazwy klubu Garsoniera, Piguła, Biegu Powsinogi, organizatorem kilkunastu plenerów, Galeri BWA, Galeri Regionalnej i plenerów imienia jego Mistrza, Franciszka Suknarowskiego. Wadowickie Centrum Kultury organizuje co parę lat wystawę środowiskowa gdzie możemy spotkać prace dawnych Beskidników działających jeszcze sporadycznie przy Galerii BAŁYSÓWKA  w Tomicach. 

jesień 1969 - grupa Gumigutta,
1971 - zorganizowanie Towarzystwa Miłosników Ziemi Wadowickiej,
1972 - grupa Beskidy z udziałem byłych czartakowców:F.Suknarowskiego, L.Jacha-Kotusia,F.Świtalskiej,
1977 - kabaret U EMILA,
1978 – Klub Pracy Twórczej i własna galeria przy ul.Zegadłowicza,
1979 - KPT Beskidnicy, sezon w klubie Piguła,
1980 - scena małych form (Z.Jurczak,W.Jochimczyk,M.Żur)
1981 - pierwszy almanach Beskidników,
1987 - organizujemy Nadwiślańskie Spotkania Kabaretowe - Łaczany
1988 - 1992  dziuałalność Galeri Sztuki Współczesnej  filii BWA z Bielska Białej.
 
WAŻNIEJSZE WYSTAWY
Beskidnicy jako grupa lub indywidualnie wzieli udział w kilkudziesięciu wystawach. W latach 1975-1980 wspólpracowalismy mocno z grupą Ondraszek z Bielska Białej, 
Organizowane plenery:
1970 -  Radocza, 1977 -  Ponikiew, 1979 - Zarąbki, 1980 - Podchybie, 1981 - Zarzyce, 1982 - Zawoja, 1983 - Maków Podh.,1984 - Lanckorona, 1987 - Mszana Dolna, 1997 – Zarąbki, .
 
Wydawnictwa Klubu:
Almanach Beskidnicy (1981, 1982, 1988), Teka grafik (1987), Teka grafik F.Suknarowskiego (1987,1988),foldery indywidualne i grupowe (1980 - 1992)
 
Ważniejsze prezentacje sceny małych form teatralnych:
Kabaret U EMILA (A.Świdziński, Z.Jurczak, B.Rozmanit, M.Nicieja,J.Kułaga,J.Waszkowski) -   Konfrontacje kabaretowe Zakopane 1977,
Kabaret PION (Z.Jurczak,M.Nicieja,J.Peszel,W.Jochimczyk) - Jarmark Świętojański - Poznań 1979,
Kabaret UFO (J.R.Jaglarz,J.Fidziński,M.Nicieja,JPeszel,Z.Jurczak,W.Jochimczyk) -  KRAM w Myślcu 1979,
Scena Małych Form (Z.Jurczak, M.Żur)  - O Laur Pogórza - Tarnów 1980,
Kabaret Beskidnicy (Z.Jurczak, W.Jochimczyk )- Kabareton, Skoczów 1981,
KPT Beskidnicy (J.R.Jaglarz,Z.Jurczak,W.Jochimczyk,M.Żur,U.Dyrcz, M.Jasińska ) - Kultura bez cenzury, Wadowice 1981, 
 
Kabaret U EMILA przygotował 2 programy wystepując 18 razy (1976-1977),
Kabaret PION zrealizował 4 programy i 40 występów,
Kabaret UFO zrealizował 2 programy, łącznie 15 spektakli,
Scena Małych Form opracowała 2 (Wycieczka wg J.Tuwima i Tu jest ojczyzna moja...wg E.Zegadłowicza)przedstawienia,
Kabaret Beskidnicy - 3 programy i 20 przedstawień
 
Prezesi Klubu:
1969 - 1983   Zbigniew Jurczak,
1984 - 1984   Jan Fidziński,
1985 - 1988   Krystyna Sowińska,
1989 - 1994   Józef Ogiegło,
1995 - 1997   Tadeusz Kurnik KRAK,
1998 - 2005   Krystyna Sowińska,
2006 - 2009   Marek Łasak
 
  
 

 OD 2010 ROKU  nowi i starzy członkowie Beskidników pod wodzą Marka Łasaka, przenieśli  aktywność artystyczną do Galerii BAŁYSÓWKA w Tomicach, prowadzonej przez Mirę Sabatowicz. Tam stworzyli nową formację artystyczną o szerokim wachlarzu zainteresowań  twórczych i różnym poziomie artystycznym. Działajaca prężnie BAŁYSÓWKA dała możliwości organizacyjne dla działalności, których Towarzystwo nasze nie było w stanie zapewnić. Ta nowa formacja grupuje kilkudziesięciu twórców, uprawiajacych różne techniki plastyczne i jest aktywną formą honorowania pamięci wybitnego rzeźbiarza  rodem z Tomic, Wincentego Bałysa. Tak więc w 2009 roku Klub Pracy Twórczej BESKIDNICY przeszedł do historii.

W latach 2007 - 2017 Z. Jurczak organizował doroczne ogólnopolskie plenery im. F. Suknarowskiego  a w 2019 - plener pn. Wokół Jeziora Mucharskiego. W 2013 roku  zorganizował w przewiązce Szpitala Powiatowego Galerię Regionalną. W Galerii, w okresie 2013-2015 odbyło się 11 wystaw zbiorowych i autorskich, które cieszyły się znacznym zainteresowaniem. Jest to doskonałe miejsce dla ekspozycji sztuki regionalnej, dla twórców i środowisk artystycznych, które pozwala chorym na chwilowe oderwanie sie od szpitalnej rzeczywistości i jednocześnie cywilizuje placówkę. Dział promocji Szpitala winien  zapraszać do Galerii artystów.

Bogate tradycje artystyczne od 2018 roku kontynuuje założona przez Z. Jurczaka w 2018 roku Grupa Plastyków NADSKAWIE (U.Dąbrowa, Z.Bury, R. Lenart, G.Giermek i I.Młynarczyk).